دلار آرام گرفت، اما قیمت استیل پایین نیامد؛ چرا بازار ورق مقاومت میکند؟
۲۸ مهر ۱۴۰۵ | تحلیل هفتگی بازار توسط امیران استیل ایرانیان
کاهش حدود یکدرصدی نرخ دلار در بازه مورد بررسی، این انتظار را در بازار ایجاد کرده است که قیمت کالاهای وارداتی، از جمله ورق استیل ضدزنگ، کاهش پیدا کند. بااینحال، بررسی قیمتهای اعلامی فروشندگان نشان میدهد که بازار استیل هنوز واکنش کاهشی محسوسی نشان نداده و در برخی محصولات، قیمتها تقریباً در سطوح قبلی باقی ماندهاند.
استعلام انجامشده از یکی از فروشندگان بازار نیز همین وضعیت را نشان میدهد: قیمتهای اعلامی نسبت به روز قبل ثابت بودهاند و به گفته فروشنده، بسیاری از سایزها در بازار موجود نیستند یا با موجودی بسیار محدودی عرضه میشوند.
این شرایط یک سؤال مهم ایجاد میکند: وقتی دلار پایین میآید، چرا قیمت ورق استیل کاهش پیدا نمیکند؟
دلار کاهش یافت، اما هزینه تأمین استیل به همان نسبت پایین نیامد
نرخ ارز یکی از عوامل اصلی تعیین قیمت محصولات وارداتی است، اما تنها عامل نیست. قیمت نهایی ورق استیل به مجموعهای از متغیرها وابسته است؛ از قیمت جهانی محصول و نیکل گرفته تا هزینه حمل، شرایط واردات، هزینههای مالی و موجودی قابل فروش در بازار داخلی.
حتی اگر دلار حدود یک درصد کاهش پیدا کند، این موضوع بهمعنای کاهش یکدرصدی قیمت نهایی تمام محصولات استیل نیست. میزان اثرگذاری ارز به سهم آن در هزینه تأمین کالا و شرایط خرید و فروش بستگی دارد.
از سوی دیگر، کالایی که امروز در بازار عرضه میشود ممکن است با نرخ ارز و هزینههای متفاوتی خریداری شده باشد. فروشنده نیز زمانی میتواند قیمت خود را با هزینه پایینتر تنظیم کند که از امکان جایگزینی موجودی با شرایط بهتر مطمئن باشد.
بنابراین، آرامش بازار ارز بهتنهایی برای ایجاد کاهش قیمت کافی نیست؛ ثبات هزینه جایگزینی و افزایش عرضه واقعی نیز اهمیت دارند.
کمبود موجودی؛ عامل مهم ثبات قیمتها
یکی از نکات مهم در استعلام این هفته، اشاره فروشنده به کاهش موجودی استیل و محدود بودن برخی سایزهاست.
در بازار ورق استیل، صرفاً داشتن موجودی کلی اهمیت ندارد. ممکن است یک فروشنده همچنان ورق ۳۰۴ داشته باشد، اما ضخامت یا ابعاد موردنیاز مشتری در انبارش موجود نباشد. در چنین شرایطی، محدودیت عرضه در یک مشخصات خاص میتواند مانع کاهش قیمت همان محصول شود.
وقتی موجودی محدود است، فروشنده برای تعیین قیمت فقط نرخ دلار امروز را در نظر نمیگیرد؛ بلکه میسنجد کالایی را که فروخته، با چه هزینهای و در چه زمانی میتواند دوباره تأمین کند.
این موضوع میتواند باعث شود قیمتها با وجود کاهش نرخ ارز ثابت بمانند یا فروشندگان برای بعضی محصولات انعطاف کمتری در قیمت داشته باشند.
البته باید میان کمبود برخی سایزها و کمبود گسترده در کل بازار تفاوت قائل شد. استعلام از یک فروشنده، نشانهای از وضعیت بخشی از بازار است، نه مدرکی برای اثبات کمبود تمام محصولات استیل در کشور.
بازار جهانی چه سیگنالی میدهد؟
دادههای تازه بازار چین نشان میدهند که قیمت کویل استیل ضدزنگ ۳۰۴ در کوتاهمدت هنوز نشانهای از رشد پرقدرت ندارد.
طبق گزارش منتشرشده در ۲۰ اکتبر ۲۰۲۶، قیمتهای مرجع کویل سرد ۳۰۴ در بازار ووشی چین برای محصولات سه تولیدکننده به شرح زیر بوده است:
کویل سرد ۳۰۴ شرکت TISCO قیمت ۱۴٬۴۰۰ یوان بهازای هر تن
کویل سرد ۳۰۴ شرکت Hongwang قیمت ۱۳٬۹۰۰ یوان بهازای هر تن
کویل سرد ۳۰۴ شرکت Yongjin قیمت ۱۴٬۱۰۰ یوان بهازای هر تن
در تابلوی قیمت روز منبع، تغییر روزانه این محصولات صفر گزارش شده است. این ارقام قیمتهای مرجع بازار داخلی چین هستند و نباید مستقیماً با قیمت وارداتی یا قیمت فروش در ایران مقایسه شوند.
در همین حال، گزارش انجمن صنایع استیل ضدزنگ جنوبشرق آسیا با استناد به دادههای Mysteel نشان میدهد که قیمت کویل سرد ۳۰۴ شرکت Hongwang در ۱۰ اکتبر نسبت به ۲۴ سپتامبر، ۱۰۰ یوان بهازای هر تن پایینتر بوده است. در همان دوره، قرارداد آتی اصلی استیل ضدزنگ چین نیز ۲۶۵ یوان کاهش داشت.
این دادهها از فشار نسبی بر بازار جهانی ۳۰۴ حکایت دارند؛ اما بهتنهایی ثابت نمیکنند که قیمت تمام گریدها و محصولات استیل در همه بازارها باید کاهش پیدا کند.
وضعیت نیکل؛ فشار مازاد عرضه در برابر محدودیت تولید
در بازار نیکل نیز تصویر یکدستی دیده نمیشود. قیمت قرارداد سهماهه نیکل در LME در دادههای روز ۱۹ اکتبر حدود ۱۵٬۳۶۳ دلار بهازای هر تن گزارش شده است.
از سوی دیگر، رویترز در ۱۹ اکتبر گزارش داد که شرکت معدنی دولتی هند، NMDC، برنامه ورود به بخش نیکل را بهدلیل نگرانی از مازاد عرضه جهانی، بهویژه در ارتباط با تولید اندونزی، متوقف کرده است. گروه بینالمللی مطالعات نیکل نیز انتظار دارد بازار جهانی این فلز سال ۲۰۲۶ را با مازاد عرضه اندک به پایان برساند و این مازاد در سال آینده افزایش یابد.

این شرایط میتواند در میانمدت فشار کاهشی بر مواد اولیه وارد کند. بااینحال، اثر آن بر قیمت ورق استیل به وضعیت سفارشها، هزینه تولید و موجودی محصولات نهایی بستگی دارد.
چرا ضعف بازار جهانی هنوز به کاهش قیمت داخلی تبدیل نشده است؟
در شرایط فعلی، میان سیگنالهای بازار جهانی و وضعیت فروش داخلی فاصله وجود دارد.
از یک طرف، قیمت برخی محصولات ۳۰۴ چین تحت فشار است و چشمانداز مازاد عرضه نیکل نیز مانع شکلگیری انتظارات کاملاً صعودی در بازار مواد اولیه میشود. از طرف دیگر، در بازار ایران موجودی برخی سایزها محدود است و فروشندگان هنوز کاهش هزینه جایگزینی را بهطور کامل در قیمتهای اعلامی خود منعکس نکردهاند.
این فاصله را میتوان با سه عامل توضیح داد:
۱. قیمت موجودی فعلی با هزینه خرید قبلی ارتباط دارد. فروشنده ممکن است هنوز کالاهایی را عرضه کند که با هزینه بالاتری تأمین شدهاند.
۲. کمبود مشخصات پرتقاضا میتواند قیمت را مقاوم نگه دارد. کاهش قیمت یک محصول در بازار جهانی الزاماً به معنی فراوان شدن همان ضخامت یا ابعاد در ایران نیست.
۳. فروشندگان به پایداری کاهش دلار نیاز دارند. یک افت کوتاهمدت تا زمانی که به کاهش قابل اتکای هزینه تأمین منجر نشود، لزوماً تغییر قیمت فروش را توجیه نمیکند.
در نتیجه، ثبات قیمت استیل در شرایط فعلی لزوماً به معنی افزایش تقاضا یا صعودی شدن بازار نیست؛ ممکن است نتیجه محدودیت موجودی و احتیاط در قیمتگذاری باشد.
پیشبینی بازار ورق استیل در هفته جاری
با توجه به آرامتر شدن بازار ارز، محدودیت موجودی برخی محصولات و وضعیت نسبتاً ضعیف بازار جهانی ۳۰۴، سناریوی محتملتر برای روزهای آینده ثبات همراه با نوسان محدود است؛ هرچند در صورت تداوم کاهش دلار و بهبود عرضه، تعدیل قیمت بعضی محصولات دور از انتظار نیست.
اگر نرخ ارز در سطوح پایینتر تثبیت شود و واردکنندگان بتوانند محمولههای جدید را با هزینه کمتر تأمین کنند، احتمال کاهش تدریجی قیمتهای داخلی افزایش پیدا میکند. در مقابل، اگر موجودی همچنان محدود بماند یا هزینه جایگزینی کالا کاهش پیدا نکند، ممکن است قیمتهای اعلامی برای برخی ضخامتها و گریدها ثابت بمانند.
برای ۳۰۴، وضعیت عرضه و تقاضای چین و قیمت نیکل اهمیت زیادی دارد. در مورد ۳۱۶ و ۳۱۶L نیز باید هزینه مولیبدن و شرایط تأمین مواد آلیاژی را جداگانه در نظر گرفت؛ بنابراین نمیتوان برای تمام گریدها یک پیشبینی یکسان ارائه کرد.
جمعبندی امیران استیل ایرانیان
بازار استیل در این هفته هنوز کاهش نرخ دلار را بهطور محسوسی در قیمت فروش منعکس نکرده است. از یک سو، آرامش ارز و ضعف نسبی بازار جهانی میتوانند زمینه کاهش قیمت را فراهم کنند؛ از سوی دیگر، محدودیت موجودی برخی سایزها و نگرانی درباره جایگزینی کالا باعث شده قیمتهای اعلامی فروشندگان در سطوح قبلی باقی بمانند.
ارزیابی کوتاهمدت: بازار نوسانی و متمایل به ثبات است؛ با احتمال کاهش محدود قیمتها در صورت تداوم افت دلار و بهبود عرضه.
در شرایط فعلی، بهترین شاخص برای تشخیص جهت بعدی بازار، تنها نرخ دلار نیست؛ بلکه باید همزمان قیمت جهانی کویل ۳۰۴، روند نیکل، موجودی واقعی محصولات و قیمت قطعی فروشندگان را بررسی کرد.
برای خریداران، استعلام قیمت و موجودی بر اساس گرید، ضخامت و ابعاد دقیق اهمیت بیشتری از تکیه بر یک نرخ عمومی ارز دارد.
نکته بازار: اگر دلار کاهش پیدا کند اما قیمت استیل ثابت بماند، لزوماً به معنای بیاثر بودن نرخ ارز نیست؛ ممکن است بازار هنوز فرصت یا امکان انتقال کاهش هزینه به قیمت فروش را پیدا نکرده باشد.