جنگ، دلار و طلا؛ پیشبینی قیمت ورق استیل در ایران
تحلیل هفتگی بازار استیل | امیران استیل ایرانیان | ۵ آبان ۱۴۰۵
بازار استیل ایران در هفته جاری با چند عامل متضاد روبهروست: نوسان نرخ ارز، ادامه تنشهای نظامی در منطقه، افزایش ریسک حملونقل کالا و ضعف نسبی تقاضا در بازار جهانی استیل ضدزنگ. در چنین شرایطی، انتظار کاهش فوری قیمت ورق استیل صرفاً بهدلیل افت مقطعی دلار، لزوماً با واقعیت بازار همخوانی ندارد.
از سوی دیگر، ادامه تنشها نیز بهتنهایی به معنای افزایش قطعی قیمت استیل نیست. برای درک مسیر بازار باید نرخ ارز، قیمت جهانی نیکل، وضعیت کویل ۳۰۴ در چین و شرایط واقعی تأمین کالا را در کنار یکدیگر بررسی کرد.
۱. دلار؛ عقبنشینی قبلی پایدار نماند
در میانه مهر، نرخ دلار آزاد تا محدوده ۲۶۰ هزار تومان عقب نشست؛ اما این کاهش ادامهدار نبود. دادههای تاریخی بازار ارز نشان میدهند نرخ ثبتشده در ۱۳ اکتبر حدود ۲۵۹ هزار و ۹۵۰ تومان بود، درحالیکه نرخ ثبتشده در ۲۷ اکتبر در یکی از منابع به حدود ۲۷۰ هزار و ۵۳۰ تومان رسید. برخی رصدگرهای دیگر برای همین روز نرخهایی پایینتر ثبت کردهاند؛ بنابراین، زمان ثبت و منبع اعلام قیمت اهمیت دارد. منبع: تاریخچه قیمت دلار
این تغییر نشان میدهد که بازار ارز پس از افت مقطعی دوباره بخشی از مسیر صعودی خود را طی کرده است. درنتیجه، نمیتوان کاهش قبلی دلار را مبنای قطعی برای انتظار افت قیمت ورق استیل در هفته جاری قرار داد.
برای واردکننده یا فروشنده استیل، مسئله اصلی فقط قیمت دلار در یک روز نیست؛ بلکه هزینهای است که باید برای تأمین مجدد همان کالا پرداخت کند. اگر نرخ ارز در زمان سفارش بعدی بالاتر باشد، کاهش کوتاهمدت دلار ممکن است تأثیر چندانی بر قیمت جایگزینی موجودی نداشته باشد.

۲. جنگ و مذاکرات منطقهای؛ ریسک حملونقل هنوز جدی است
در ۲۶ اکتبر، مقامهایی از عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان با مقامهای ایرانی در تهران دیدار کردند تا برای کاهش تنشهای منطقهای و ازسرگیری مسیر دیپلماسی میان ایران و آمریکا گفتوگو کنند. بااینحال، حملات حوثیها به عربستان و حملات گزارششده به نفتکشها در نزدیکی تنگه هرمز همچنان نگرانی درباره امنیت مسیرهای دریایی را حفظ کردهاند. منبع: رویترز
بر اساس همین گزارش، قیمت نفت برنت در معاملات روز سهشنبه به حدود ۱۱۶ دلار در هر بشکه رسید. همچنین، عبور جریان نفت از تنگه هرمز در سطحی نزدیک به ۶۰ درصد وضعیت عادی گزارش شده است. این وضعیت نشان میدهد که با وجود ادامه تلاشهای دیپلماتیک، ریسکهای لجستیکی منطقه هنوز برطرف نشدهاند.
این تحولات برای بازار استیل وارداتی از چند جهت اهمیت دارند:
- افزایش احتمالی هزینه حمل و بیمه محمولهها؛
- بیشتر شدن عدم قطعیت در زمان رسیدن کالا؛
- دشوارتر شدن برنامهریزی برای جایگزینی موجودی؛
- افزایش احتیاط فروشندگان در قیمتگذاری محصولاتی که تأمین مجدد آنها زمانبر است.
البته افزایش قیمت نفت یا اختلال در یک مسیر دریایی بهتنهایی ثابت نمیکند که هزینه حمل هر محموله استیل نیز به همان نسبت افزایش پیدا کرده است. اثر نهایی به مسیر حمل، مبدأ کالا، قرارداد حمل و شرایط بیمه بستگی دارد.
۳. طلا چه میگوید؟ تفاوت بازار جهانی و بازار ایران
طلا در شرایط جنگی معمولاً مورد توجه سرمایهگذاران قرار میگیرد، اما رابطه آن با اخبار سیاسی همیشه یکطرفه نیست.
در ۲۷ اکتبر، قیمت جهانی طلا تحت فشار تقویت دلار آمریکا و افزایش بازده اوراق خزانه کاهش یافت. رویترز قیمت لحظهای طلا را در مقطعی از معاملات حدود ۴ هزار دلار بهازای هر اونس گزارش کرد؛ درحالیکه قیمت نفت بهدلیل نگرانیهای عرضه در خلیج فارس بالا مانده بود. منبع: رویترز

در بازار ایران، قیمت طلا علاوه بر قیمت جهانی اونس، از نرخ دلار و شرایط داخلی بازار نیز اثر میگیرد. به همین دلیل، امکان دارد طلا در بازار جهانی کاهش پیدا کند، اما قیمت ریالی آن در داخل ثابت بماند یا افزایش یابد.
برای فعالان بازار استیل، نکته اصلی این است که رفتار طلا بهتنهایی شاخص قابل اتکایی برای پیشبینی قیمت ورق استیل نیست. بازار طلا بیشتر تحت تأثیر تقاضای سرمایهگذاری، نرخ بهره، دلار و ریسکهای سیاسی است؛ درحالیکه قیمت استیل علاوه بر ارز و ریسکهای تجاری، به موجودی کارخانهها، هزینه مواد اولیه و تقاضای صنایع مصرفکننده نیز وابسته است.
۴. بازار جهانی استیل ۳۰۴؛ هنوز سیگنال صعودی قوی دیده نمیشود
دادههای ثبتشده در بازار ووشی چین در ۲۶ اکتبر نشان میدهند قیمت برخی کویلهای سرد ۳۰۴ نسبت به ماه قبل پایینتر آمده، هرچند در آخرین روز ثبتشده تغییر روزانهای نداشتهاند.
| محصول | قیمت مرجع در چین | تغییر روزانه ثبتشده |
|---|---|---|
| کویل سرد ۳۰۴ شرکت TISCO | ۱۴٬۶۰۰ یوان/تن | بدون تغییر |
| کویل سرد ۳۰۴ شرکت Hongwang | ۱۴٬۱۰۰ یوان/تن | بدون تغییر |
| کویل سرد ۳۰۴ شرکت Yongjin | ۱۴٬۳۰۰ یوان/تن | بدون تغییر |
در بررسی یکماهه، قیمت مرجع کویل سرد ۳۰۴ شرکت TISCO در ووشی از ۱۴٬۹۰۰ به ۱۴٬۶۰۰ یوان رسیده است؛ یعنی ۳۰۰ یوان کاهش، معادل حدود ۲ درصد. این ارقام مربوط به یک محصول و بازار مشخص در چین هستند و نباید مستقیماً با قیمت تمامشده واردات یا قیمت فروش در ایران مقایسه شوند. منبع: پایش قیمت فلزات چین
این دادهها دو پیام دارند: نخست اینکه بازار جهانی ۳۰۴ در ماه اخیر فشار قیمتی داشته است؛ دوم اینکه کاهش قیمت در همه روزها ادامه نداشته و برخی نرخها در آخرین ثبت روزانه ثابت ماندهاند.
بنابراین، بازار جهانی در حال حاضر نشانه روشنی از رشد فراگیر قیمت کویل ۳۰۴ ارائه نمیدهد، اما این وضعیت نیز الزاماً به کاهش قیمت تمامشده محصول وارداتی در ایران منجر نمیشود.
۵. نیکل؛ فشار نزولی مواد اولیه در برابر ریسک عرضه
نیکل یکی از مهمترین مواد اولیه مورد استفاده در تولید استیل ضدزنگ سری ۳۰۰، از جمله گریدهای ۳۰۴ و ۳۱۶، است.
بر اساس دادههای بازار در ۲۶ اکتبر، قرارداد سهماهه نیکل در LME حدود ۱۵ هزار و ۷۲۵ دلار بهازای هر تن گزارش شد که نسبت به روز قبل حدود ۰٫۹۴ درصد کاهش داشت. قراردادهای نیکل در بورس شانگهای نیز در همان روز افت کردند. منبع: SMM
این کاهش نشان میدهد بازار مواد اولیه هنوز برای رشد پایدار قیمت استیل پشتوانه قدرتمندی فراهم نکرده است. در مقابل، محدودیتهای احتمالی عرضه نیکل در اندونزی و ریسکهای منطقهای میتوانند باعث بازگشت نوسان شوند.
از نظر تحلیلی، ترکیب فعلی بازار بیشتر با یک وضعیت نوسانی سازگار است تا یک روند صعودی قطعی: هزینه مواد اولیه در برخی بخشها کاهش یافته، اما ریسکهای عرضه و حملونقل همچنان باقیاند.
۶. واردات استیل؛ چرا قیمت داخلی ممکن است ثابت بماند؟
قیمت محصولات وارداتی در ایران فقط از قیمت جهانی و نرخ ارز تأثیر نمیگیرد. هزینه تأمین مجدد، شرایط حمل، بیمه، ترخیص، زمان تحویل و موجودی قابل عرضه نیز در قیمت نهایی نقش دارند.
برای مثال، اگر قیمت جهانی کویل ۳۰۴ کاهش پیدا کند اما هزینه حمل افزایش یابد یا تأمین بعضی ضخامتها دشوارتر شود، کاهش هزینه کل ممکن است محدود باشد. همچنین، فروشندهای که موجودی خود را قبلاً با هزینه بالاتر خریده است، الزاماً قیمت فروش را همزمان با هر افت موقت ارز پایین نمیآورد.
در استعلامهای اخیر از فعالان بازار داخلی نیز به ثبات برخی قیمتهای اعلامی و محدود بودن موجودی بعضی سایزها اشاره شده است. این موضوع میتواند توضیح دهد که چرا بخشی از قیمتهای فروش، واکنش فوری به تغییر نرخ ارز نشان نمیدهند؛ بااینحال، این استعلامها بهتنهایی برای نتیجهگیری درباره تمام بازار ایران کافی نیستند.
در مورد گرید ۳۱۶ و ۳۱۶L نیز باید علاوه بر نیکل، هزینه مولیبدن، مشخصات محصول و شرایط تأمین را جداگانه بررسی کرد. به همین دلیل، پیشبینی واحد برای همه گریدها و ضخامتها قابل اتکا نیست.
۷. چشمانداز بازار استیل ایران در هفته جاری
با توجه به دادههای موجود، بازار را میتوان در سه محور ارزیابی کرد:
- ارز: افت مقطعی دلار در میانه مهر پایدار نمانده و نرخهای اخیر بالاتر از آن محدوده ثبت شدهاند.
- بازار جهانی: قیمت نیکل در آخرین دادهها کاهش داشته و کویل ۳۰۴ چین در مقایسه ماهانه هنوز پایینتر است؛ بنابراین، مواد اولیه فشار صعودی قدرتمندی ایجاد نمیکنند.
- واردات و عرضه داخلی: تنشهای منطقهای، ریسک حملونقل و محدودیت موجودی برخی محصولات میتوانند مانع انتقال سریع کاهش قیمت جهانی به بازار داخلی شوند.
جمعبندی امیران استیل ایرانیان
چشمانداز کوتاهمدت بازار استیل ایران: نوسانی، با تمایل به ثبات قیمت فروش و احتمال تعدیل محدود در برخی محصولات؛ نه صعودی قطعی و نه نزولی فراگیر.
اگر دلار در محدوده پایینتری تثبیت شود، هزینه تأمین محمولههای جدید کاهش یابد و ریسک حملونقل کمتر شود، امکان تعدیل قیمت بعضی محصولات افزایش پیدا میکند. در مقابل، بازگشت تنشهای منطقهای، افزایش هزینه واردات یا کمبود مشخصات پرتقاضا میتواند قیمتها را مقاوم نگه دارد.
برای خریداران، تصمیمگیری فقط بر اساس قیمت دلار یا خبرهای جنگی کافی نیست. لازم است قیمت روز محصول با گرید، ضخامت، ابعاد، نوع سطح و شرایط تحویل یکسان استعلام شود. برای فروشندگان نیز مهمترین شاخص، هزینه واقعی جایگزینی موجودی و امکان تأمین مجدد کالا است.
پیام این هفته بازار: کاهش مقطعی ارز بهتنهایی تضمینکننده افت قیمت ورق استیل نیست؛ همانطور که خبرهای جنگی نیز بدون تغییر قابلاندازهگیری در هزینه واردات، برای پیشبینی افزایش قیمت کافی نیستند.